Ήταν έρωτας με την πρώτη ματιά. Ένα trailer που παρουσίασε κάτι διαφορετικό, κάτι καλλιτεχνικό και κάτι παράλληλα νοσταλγικό. Το Banquet for Fools. Ένα παιχνίδι σκοτεινό, κάτι που θύμιζε Baldur’s Gate, κάτι μοναδικό και παράλληλα κάτι γνώριμο. Ένα έργο που ήξερα πως θα με εντυπωσιάσει, ένα έργο που ήξερα πως δεν είναι κάτι απλό και άμεσο αλλά κάτι μεθοδικό, πιστό στις εμπνεύσεις του και κάτι που θα έμενε χαραγμένο στην μνήμη μου.
Δεν είναι τυχαίο που τα τελευταία χρόνια, τα CRPGs έχουν επιστρέψει δυναμικά και συνεχίζουν να κερδίζουν διακρίσεις σε μια εποχή που βασίζεται στην απλότητα και την ταχύτητα παρά στη ποιότητα και την εξυπνάδα του παίκτη. Δεν είναι επίσης τυχαίο που το DnD και αντίστοιχα παιχνίδια έχουν γνωρίσει άνθιση, ειδικά μετά την εποχή του κορονοϊού, φέρνοντας φίλους και παρέες πιο κοντά σε ιστορίες και κόσμους που ξεφεύγουν από τα όριά μας. Τέτοιοι τίτλοι αποδεικνύουν μέχρι και σήμερα ότι υπάρχει ακόμη κοινό για βαθιά, πολύπλοκα role-playing συστήματα.
Το Banquet for Fools, η νέα δουλειά της μικρής ομάδας των Hannah and Joseph Games είναι η απρόσμενη επιστροφή στις πιο απαιτητικές, παλαιότερες λογικές των παιχνιδιών του είδους. Ως πνευματικός διάδοχος του Serpent in the Staglands και επηρεασμένο από τίτλους όπως το Darklands, επιχειρεί να δημιουργήσει μια εμπειρία που δεν μας καθοδηγεί αλλά μας αναγκάζει να συμμετέχουμε ενεργά, να εξερευνήσουμε, να κάνουμε λάθη και να μάθουμε από αυτά.
Σωτηρία του κόσμου…ξανά
Όπως είναι ‘κλασικό’ στο είδος, η ιστορία ξεκινά σε έναν φανταστικό κόσμο, με ένα γεγονός που απειλεί τον κόσμο. Μια νέα αποικία στο νησί της Invimona, που στηρίζεται σε μια πολύτιμη καλλιέργεια μπαχαρικών, χάνει ξαφνικά όλους τους αποίκους της χωρίς καμία εξήγηση. Μια ανεξήγητη δύναμη ευθύνεται για ττην αλλαγή των αποίκων σε άμυαλους στρατιώτες, σε μια τραγωδία που χαρακτηρίστηκε από θάνατο, θεότητες και ανεξήγητα φαινόμενα. Οι αρχές στέλνουν μια ομάδα εθελοντών για να ερευνήσει, και αυτή η ομάδα είναι οι χαρακτήρες που ελέγχουμε.
Ξεκινάμε με έναν προκαθορισμένο πολεμιστή και πλοηγούμαστε σε έναν άγνωστο χάρτι, μαθαίνοντας πρώτα απ’όλα τους μηχανισμούς της μάχης, το πως κυλάει η διήγηση και παίρνοντας μια πρώτη γεύση από τους διαλόγους. Αφού δούμε τα πρώτα γεγονότα, καλούμαστε να δημιουργήσουμε μια ομάδα τεσσάρων Vollings, ανθρώπων που έχουν στραφεί σε παγανιστικές πεποιθήσεις μετά την απουσία των θεών τους, για να αναλάβουν το δύσκολο έργο να ανακαλύψουν τι έγινε στο νησί και γενικά να εξερευνήσουν τον κόσμο. Η αποστολή αυτή γρήγορα μετατρέπεται σε κάτι πιο σύνθετο, καθώς η εξερεύνηση αποκαλύπτει ίχνη παλαιότερων πολιτισμών και δυνάμεων που συνεχίζουν να επηρεάζουν τον κόσμο.
Μετά την εκρηκτική αρχή, το υπόλοιπο παιχνίδι κυλάει αργά και μεθοδικά, καλώντας μας όχι να βιαστούμε αλλά να ανακαλύψουμε κάθε γωνία με τον δικό μας ρυθμό. Θα ξεκινήσουμε στο χωριό μας όπου θα δούμε μερικά σημαντικά στοιχεία όπως τα μαγαζιά, τα αντικείμενα που θα βρούμε και την γενικότερη λογική που επικρατεί την στιγμή που θα δούμε και τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνουμε αποστολές και μυστικά.
Η Invimona από μεριά της λειτουργεί ως κεντρικός χαρακτήρας, με διαφορετικές περιοχές, πολιτισμικές εντάσεις και στοιχεία λαογραφίας που προσδίδουν μια χαρακτηριστική ταυτότητα. Δίνεται ιδιαίτερη έμφαση σε παγανιστικά στοιχεία και τοπικές παραδόσεις διαφοροποιώντας το παιχνίδι από τα πιο κλασικά high-fantasy CRPGs.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ίδιο το σύστημα διαλόγων. Δεν υπάρχει ένας πρωταγωνιστής που οδηγεί τις συζητήσεις μας αλλά όλη η ομάδα συμμετέχει σε αυτές. Συγκεκριμένα, κάθε μέλος, ανάλογα την κλάση και την φυλή, έχει διαφορετικές γραμμές διαλόγων για τους διάφορους NPCs που θα βρούμε δημιουργώντας την αίσθηση μιας πραγματικής ομάδας με διαφορετικές φωνές, προσωπικότητες και οπτικές. Το μόνο που μένει να κάνουμε εμείς είναι να διαλέξουμε την απάντηση που θα θέλαμε να δώσουμε και να δούμε τι αντιμετώπιση θα έχουμε.
Ελευθερία επιλογών
Αυτό που με εντυπωσίασε ιδιαίτερα στο Banquet for Fools είναι η πολυπλοκότητα των συστημάτων του αλλά και η ελευθερία που μας δίνεται στο πως θα τα προσεγγίσουμε και στο πόσο πρέπει να συμμετέχουμε για να βρούμε την λύση. Το παιχνίδι δεν προσφέρει σαφείς οδηγίες ή markers για την ολοκλήρωση αποστολών αλλά βασίζεται στο ότι θα ψάξουμε, θα ρωτήσουμε δεξιά και αριστερά και θα ενώσουμε τα κομμάτια για να βρούμε την απάντηση. Οι πληροφορίες αυτές προκύπτουν μέσα από διαλόγους, χάρτες, σημειώσεις και προσωπική παρατήρηση. Έτσι, πρέπει να κρατάμε σημειώσεις και να οργανώνουμε μόνοι μας τα δεδομένα, με εργαλεία που δίνονται μέσα στο παιχνίδι. Για παράδειγμα, θα βρούμε χάρτες, κομμάτια χαρτιού ή εφημερίδες με πληροφορίες και το παιχνίδι μας δίνει την δυνατότητα να σημειώσουμε πάνω σε αυτά ή να κρατήσουμε ξεχωριστές σημειώσεις για να ανατρέξουμε αργότερα.
Η ίδια προσέγγιση εντοπίζεται και στην εξερεύνηση, η οποία βασίζεται σε μεγάλες περιοχές που συνδέονται μεταξύ τους και δημιουργούν την αίσθηση ενός ενιαίου κόσμου. Θα επισκεφθούμε πόλεις, δάση, ερείπια και παράκτιες περιοχές, ενώ σταδιακά ξεκλειδώνουμε τη δυνατότητα χρήσης σκάφους για πρόσβαση σε απομακρυσμένα σημεία. Κάθε περιοχή έχει και κινδύνους οπως φωλιές τεράτων, κλέφτες και ερείπια με γρίφους, δηλαδή σημεία που οι σημειώσεις μας θα παίξουν εξίσου καθοριστικό ρόλο. Η διαχείριση πόρων σε αυτές τις περιπτώσεις είναι απαραίτητη, καθώς οι χαρακτήρες πρέπει να μεταφέρουν αντικείμενα, να οργανώνουν το inventory και να χρησιμοποιούν μέσα όπως ζώα μεταφοράς.
Όσο για τους διαλόγους, η λογική εκεί είναι γνωστή. Κάθε NPC έχει από κάτι να μας πει ενώ ορισμένοι από αυτούς μπορεί να κρύβουν ένα μικρό ή μεγάλο quest. Ήδη στο πρώτο χωριό, η μάγισσα μας καλεί να πάμε να αντιγράψουμε έναν χάρτη από ένα μνημείο ενώ ο ξάδερφος του ‘αρχηγού’ μας δίνει πάπυρους υίανσης για κάποιους στρατιώτες που έχουν δεχθεί κατάρα από κάποια φαντάσματα. Δεν ξέρουμε που θα πάμε. Όμως, τα μέλη της ομάδας μας θα ρωτήσουν και θα μάθουν που βρίσκονται αυτοί. Αφού τους βρούμε και τους γιατρέψουμε, θα δούμε ένα μήνυμα στο chatbox ότι έχουν γιατρευτεί, μετά από ένα χρονικό διάστημα και τότε θα ξέρουμε ότι μπορούμε να πάμε να παραδώσουμε το quest. Αποκτούμε τους πρώτους πόντους εμπειρίας, τα πρώτα επίπεδα και μια πρώτη γεύση του τι μας περιμένει μακροπρόθεσμα.
Η αρχή αυτή μας δίνει και μια γενικότερη εικόνα για το πως ρέει το παιχνίδι και το πόσο περίπλοκα μπορούν να γίνουν τα quest όσο προχωράμε. Τίποτα δεν είναι ξεκάθαρο και προοδεύοντας θα βρούμε μυστικά ή προσεγγίσεις που δεν μπορούσαμε να φανταστούμε. Για παράδειγμα, βρίσκοντας τους στρατιώτες έμαθα πως η ομάδα μας είναι η φουρνιά των νέων πολεμιστών της πόλης και πως δεν έχουν ακόμα κρεβάτια. Όταν μου δόθηκαν αυτά, κάθε ένα είχε και από ένα σεντούκι με λεφτά και αντικείμενα. Κατά λάθος, άνοιξα ένα διπλανό, που δεν ήταν δικό μου και όλη η στρατιά στράφηκε εναντίον μου. Μπορούσα να ξεφύγω και να φύγω αλλά επέλεξα να παραδωθώ για να συνεχίσω κανονικά την περιπέτεια.
Πειραματισμός με μικτά στοιχεία
Πέρα από την εξερεύνηση και την προσέγγιση των questlines, η δημιουργία και η ανάπτυξη των χαρακτήρων μας είναι το επόμενο βασικό στοιχείο. Όταν έπρεπε να φτιάξω την ομάδα μου ένιωθα περισσότερο χαμένος παρά σίγουρος. Οι φυλές ήταν πρωτόγνωρες, οι κλάσεις το ίδιο και χρειάστηκε να περάσω ώρες μελετώντας τι κάνει η κάθε μια. Για να μην παρεξηγηθώ, αυτό δεν είναι κακό αλλά μια από τις γοητείες του παιχνιδιού. Καιρό είχα να ενδιαφερθώ για τον κόσμο, τις ιδιαιτερότητες κάθε φυλής και τις ιδιοτροπίες κάθε κλάσης, οπότε η ανακάλυψη ήταν και μια ευχάριστη ασχολία. Αν δεν είχα όρεξη να ασχοληθώ με την δημιουργία αυτή καθεαυτή, το παιχνίδι μας δίνει και την επιλογή προκαθορισμένων ομάδων με διαφορετική δυναμική όπως πιο ισορροπημένες, πιο melee-focused ή πιο buff-focused.
Δεν υπάρχουν αυστηρές κλάσεις, αλλά κατευθύνσεις που διαμορφώνονται μέσα από επιλογές και πειραματισμούς. Οι χαρακτήρες μας μπορούν να ειδικευτούν σε διαφορετικά όπλα, σε υποστηρικτικούς ρόλους ή σε καθαρό crafting αλλά και να μάθουν μαγεία και να χρησιμοποιήσουν περίτεχνα όπλα και επιθέσεις. Εδώ, η μαγεία δεν ακολουθεί την κλασική φανταστική λογική αφού αντί για εντυπωσιακά spells, βασίζεται σε πιο “γήινες”” ικανότητες, όπως την επίκληση ζώων ή την προσωρινή εξουδετέρωση των αντιπάλων μας μέσω του περιβάλλοντος. Όπλα και ικανότητες όπως τα songs και τα intercessions μας επιτρέπουν να ενισχύσουμε την ομάδα μας ή να αποπροσανατολίσουμε τους εχθρούς μας προσθέτοντας επιπλέον επίπεδα στρατηγικής.
Οι μάχες αποτελούν ίσως το πιο ιδιαίτερο στοιχείο του τίτλου. Παρότι τυπικά ανήκει στην κατηγορία των real-time παιχνιδιών με Pause-based Combat (βλ. Transistor), η υλοποίησή του διαφέρει αισθητά. Το σύστημα βασίζεται στο λεγόμενο “combat dome”, έναν μηχανισμό που προσθέτει μια μπάρα δράσης στους χαρακτήρες μας που γεμίζει σταδιακά σαν αυτή στα turn-based RPGs. Όταν αυτή γεμίσει, μπορούμε να επιλέξουμε ενέργειες εντός μιας περιορισμένης σφαίρας, ανάλογα την κλάση ή το όπλο που κρατάμε.
Το πεδίο της μάχης και η τοποθέτησή μας σε αυτό παίζουν εξίσου καθοριστικό ρόλο. Λόγω του ότι αυτή εξελίσσεται σε πραγματικό χρόνο με άμεσες κινήσεις όπως αποφυγές, μπλοκαρίσματα ή “αιχμαλωσία” των εχθρών, πρέπει να είμαστε διαρκώς σε ενγρήγορση για τις αντεπιθέσεις ή το Α.Ι. των συμμάχων μας. Μπορούμε να αλλάξουμε το ποιον χαρακτήρα διαχειριζόμαστε και να εξαπολύσουμε απλές επιθέσεις, grapples ή debuffs αλλά πρέπει να λαμβάνουμε και υπόψιν τα ragdoll physics που από μεριάς τους προσθέτουν απρόβλεπτες στιγμές και καταστάσεις.
Ωστόσο, η πολυπλοκότητα αυτή έχει και μειονεκτήματα. Σε μάχες με πολλούς εχθρούς, η κατάσταση μπορεί να γίνει χαοτική και δύσκολη στη διαχείριση ή παρατήρηση. Η ανάγκη παρακολούθησης πολλών action bars σε συνδυασμό με τις real-time αντιδράσεις δημιουργεί πίεση και, πολλές φορές, η συμπεριφορά του A.I. δεν είναι πάντα συνεπής, κάτι που επηρεάζει την αποτελεσματικότητα της ομάδας.
Βέβαια όλα αυτά περιορίζονται καθώς ξεκλειδώνουμε νέες ενεργές και παθητικές ικανότητες. Τα όπλα και οι πανοπλίες που θα βρούμε επιδρούν στο πόσο δυνατές επιθέσεις κάνουμε, η διαφορά όμως γίνεται όταν ανεβάσουμε τα στατιστικά μας ή ξεκλειδώσουμε τις διάφορες ικανότητες. Πέρα από τα τρία πρώτα skill points, τα υπόλοιπα skills ξεκλειδώνονται με XP που αποκτούμε είτε από τις μάχες είτε από τα quest που ολοκληρώνουμε, με τα τελευταία να ανταμείβουν πολύ περισσότερο από τις πρώτες.
Κουκλοθέατρο
Ο “έρωτας με την πρώτη ματιά” δεν προέρχεται από το gameplay ή το γεγονός ότι είναι ένα “παραδοσιακό cRPG” αλλά από την ελκυστική, ιδιαίτερη εμφάνισή του. Το Banquet for Fools επιλέγει μια ξεχωριστή καλλιτεχνική προσέγγιση, σαν ένα videogame-y claymation ή αλλιώς, κουκλοθέατρο. Τα περιβάλλοντα είναι pre-rendered με υψηλό επίπεδο λεπτομέρειας, ενώ οι χαρακτήρες θυμίζουν χειροποίητες φιγούρες με υφή που παραπέμπει σε πηλό. Η κίνησή τους έχει την claymation-like αίσθηση, γεγονός που ενισχύει τη μοναδικότητα της παρουσίασης.
Οι τοποθεσίες παρουσιάζουν μια ιδιαίτερη ποικιλία και πυκνότητα που είναι ικανή να μας αποπροσανατολίσει. Από πυκνά δάση μέχρι εγκαταλελειμμένα ερείπια και ομιχλώδεις ακτές, η επιρροή από έργα όπως το “The Dark Crystal” του 1982 είναι εμφανής, ιδιαίτερα στον σχεδιασμό των πλασμάτων και στην γενικότερη ατμόσφαιρα.
Αυτή η πυκνότητα και η αισθητική όμως είναι και από τα μειονεκτήματα της συνολικής παρουσίασης. Υπάρχουν σημεία ή στιγμές όπου η αναγνωσιμότητα επηρεάζεται τόσο λόγω των χρωμάτων όσο και της πυκνότητας. Τα περιβάλλοντα είναι λεπτομερή σε σημείο που ορισμένα στοιχεία, όπως οι διάλογοι ή το interface, μπορεί να χαθούν μέσα στην εικόνα. Η συνολική παρουσίαση, ωστόσο, παραμένει ιδιαίτερα ξεχωριστή.
Ευτυχώς, τα μειονεκτήματα δεν ενσωματώνονται και στην γενικότερη απόδοση. Η τεχνική εικόνα του Banquet for Fools είναι ικανοποιητική, ειδικά αν λάβουμε υπόψιν το μέγεθος της ομάδας ανάπτυξης και την φιλοδοξία του τίτλου. Η απόδοση είναι σταθερή στις περισσότερες περιπτώσεις, χωρίς σημαντικά προβλήματα που να επηρεάζουν τη βασική εμπειρία και με σταθερά καρέ καθόλη την διάρκεια σε μια RTX 4070 με Ryzen 7 5800X3D.
Ιδιαίτερη εντύπωση κάνει και η πολυπλοκότητα των μηχανισμών, η πυκνότητα της πληροφορίας και το γεγονός ότι μπορούμε να μετακινήσουμε όλα τα στοιχεία του U.I. ελεύθερα ώστε να κάνουμε χώρο για την δράση. Βέβαια, δεν λείπουν και οι ατέλειες, ειδικά στα γράμματα, τα fonts και την εμφάνιση που τα συνοδεύουν, τα οποία δεν “κολλάνε” με την γενικότερη αισθητική.
Συμπέρασμα
Σε γενικές γραμμές, το Banquet for Fools είναι μια μεγάλη, ευχάριστη έκπληξη. Δεν είναι ένα παιχνίδι που θα “μιλήσει” σε πολλούς, κυρίως λόγω της δυσκολίας, της πολυπλοκότητας και του γεγονότος ότι απαιτεί την ασταμάτητη προσοχή μας και πολλή ανάγνωση. Είναι παιχνίδι της υπομονής. Δεν μας παίρνει από το χέρι, έχει αρκετά ζόρικες μάχες και πολύ πληροφορία που εύκολα χάνεται και μπορεί να μας απομακρύνει.
Για όσους όμως επενδύσουν, προσφέρει μια εμπειρία που ξεχωρίζει. Ο κόσμος είναι συνεκτικός, μοναδικός, ιδιαίτερος, η ατμόσφαιρα σκοτεινή αλλά φιλόξενη και τα συστήματα αλληλοσυνδέονται με τρόπο που σπάνια συναντάμε πλέον. Οι αδυναμίες του αντανακλούν την κλίμακα της ανάπτυξης αλλά δεν το εμποδίζουν από το να λάμψει μέσα σε μια “γεμάτη” περίοδο.
Και σε μια εποχή όπου πολλά RPGs δίνουν προτεραιότητα στην ευκολία, το Banquet for Fools είναι μια πιο αυστηρή, παραδοσιακή προσέγγιση που απευθύνεται κυρίως σε αυτούς που μεγάλωσαν με το είδος ή σε εκείνους που ψάχνουν κάτι πιο ποιοτικό. Δεν είναι ένας τίτλος που προορίζεται για ένα ευρύ κοινό, αλλά για όσους αναζητούν κάτι διαφορετικό, αποτελεί μια ξεχωριστή και ουσιαστική πρόταση.
Ευχαριστούμε θερμά την Hannah and Joseph Games για την παραχώρηση του Review Code.
Banquet for Fools
Μια επιστροφή στις ρίζες των cRPGs και ένας τίτλος που σίγουρα θα εντπυωσιάσει τους λάτρεις του είδους. Το χαρτί και το μολύβι δεν είναι αρκετά για να ξεπεράσουμε την πολυπλοκότητα των συστημάτων του αλλά είναι απαραίτητα για να απολαύσουμε την εμεπιρία στο έπακρο.
